REKLAMA
Awaryjne otwieranie Katowice
 PATRONAT MEDIALNY
Festiwal MEDIAWAVE
Klasy integracyjne w SP 13
Janowskie Targi Sztuki
 Statystyka serwisu


  [dodaj/uzupe軟ij]
Wie瘸 Bismarcka w Mys這wicach
Felieton historyczny: Dariusz Falecki

Od czas闚 najdawniejszych cz這wiek budowa wie瞠. Wie瘸 by豉 cz瘰to odbiciem ludzkich pragnie i d捫e, s這wem uciele郾ieniem tego, czego z powierzchni ziemi dostrzec nie by這 spos鏏. Czynnikiem wpisuj帷ym wie瞠 na sta貫 w poczet ludzkiej egzystencji, sta豉 si jej funkcja obronna. Prawie ka盥e wa積iejsze miasto budowa這 systemy fortyfikacyjne, czego nieodzownym elementem by豉 wie瘸. Wie瞠 ukrywa造 jeszcze jeden wa積y aspekt ludzkiej egzystencji; ot騜 oddziela造 od siebie kochank闚 i tym samym wie瘸 stawa豉 si symbolem roz陰ki, niedost瘼no軼i i t瘰knoty.

Pierwsz wie膨, kt鏎a wpisa豉 si na sta貫 w kanony ludzkich dziej闚 by豉 biblijna wie瘸 Babel, symbolizuj帷a o dwieczne pragnienie ludzi do odgadni璚ia boskich tajemnic. Z kronikarskiego obowi您ku odnotowa nale篡 s豉wn krzyw wie輳 w Pizie i t nam bli窺z - Mysi wie輳 nad jeziorem Gop這, gdzie myszy mia造 zje嗆 kr鏊a zdrajc Popiela. W miejscowo軼iach s御iaduj帷ych z naszym miastem r闚nie sta造 wie瞠, kt鏎e z wielu powod闚 pozosta造 do dzi s豉wne, by wymieni cho熲y katowick wie輳 spadochronow. G鏎ny 奸御k w odr騜nieniu do Zag喚bia D帳rowskiego i zachodniej Ma這polski bogatszy by w stoj帷e tu wie瞠. Powstaj帷y na pocz徠ku XIX wieku przemys wymusza stawianie wie, czasem nawet co kilkaset metr闚 od siebie. Wie瞠 te spe軟ia造 funkcje typowo przemys這we. Ponadto nad tutejsz okolic g鏎owa造 cz瘰to stawiane wie瞠 ci郾ie. Charakterystyczne s tu dwie bli幡iaczo do siebie podobne: wie瘸 ci郾ie Huty Uthemann, i bli幡iaczo do niej podobna, kt鏎a stoi zapomniana w szopienickich Borkach. Obie zaprojektowane zosta造 przez biuro projektowe architekt闚 Jerzego i Emila Zillmann闚 z Charlottenburga ko這 Berlina, znanych w闚czasbudowniczych, kt鏎zy zaprojektowali r闚nie s造nne osiedle na pobliskim Giszowcu. Budowle te niewiele r騜ni si od siebie tak wygl康em, jak i funkcj, kt鏎 pe軟i造.

Nim om闚imy t nas interesuj帷, wspomnie trzeba r闚nie o mys這wickiej wie篡 ci郾ie, stoj帷ej do dzi przy ulicy O鈍i璚imskiej. W niej mie軼i si kultowy, jak mawia m這dzie pub "Mc Broda". Budowla ta nie by豉 jednak tak charakterystyczna, jak wy瞠j wspomniane, zbudowana z czerwonej ceg造 nigdy nie wyr騜nia豉 si na tle reprezentacyjnych budowli w 鈔鏚mie軼iu. Gdyby nie jej wsp馧czesna funkcja, podzieli豉by losy budynk闚 z ni s御iaduj帷ych, kt鏎e niszczej nikomu niepotrzebne. Omawiana (...) mys這wicka wie瘸 Bismarcka spe軟ia豉 funkcje typowo reprezentacyjn, b璠帷 jednocze郾ie 鈍ietnym punktem widokowym na ca陰 okolic. Na prezentowanej ilustracji widoczna na pierwszym planie wie瘸 i ca造 kompleks Tr鎩k徠a. Widok nie jest zdj璚iem lecz rysunkiem, wiernie oddaj帷ym faktyczny wygl康 ca貫go kompleksu. Z tego wzgl璠u poczt闚ka ta by豉 bardzo popularna w鈔鏚 wysy豉j帷ych pozdrowienia z Mys這wic. Karta wydana zosta豉 we Wroc豉wiu przez Bruno Scholza, tu przed wybuchem I wojny 鈍iatowej.

Na ca造m 鈍iecie wybudowano 陰cznie 238 wie, z czego 170 zachowa這 si do dzisiaj. Najwi璚ej z nich wybudowano w Niemczech, istnia造 jeszcze wie瞠 w Austrii, Chile, Tanzanii i Kamerunie! Og馧em planowano wybudowa 410 wie, z czego zrealizowano 238 p rojekt闚. Na terenach dawnych Prus, kt鏎e po 1945 roku znalaz造 si w pa雟twie polskim wybudowano 40 wie, z czego zachowa這 si tylko 17. Wi瘯szo嗆 z nich (jak cho熲y nasza mys這wicka wie瘸) zosta豉 rozebrana z powod闚 ideologicznych. Na terenie 奸御ka sta這 12 budowli w nast瘼uj帷ych mjejscowo軼iach: Stanisz闚, G這g闚, Bog鏀z闚, Zielona G鏎a, Katowice, Mys這wice, Jan闚ek, Racib鏎z, Dzier穎ni闚, 畝ga, G逝cho豉zy, Sob鏒ka - w zaznaczonych kursyw miastach wie瞠 zachowa造 si do dzisiaj.

Inicjatorem budowania wie Bismarcka by pruski Zwi您ek Student闚. Z inicjatywy tej organizacji rozpisano konkurs dla architekt闚, w celu wybrania najlepszego projektu. Jak informowa這 s這wo wst瘼ne konkursu, projekt ten mia by form i wygl康em podobnym do osobowo軼i Bismarcka, a zatem prosty masywny i budz帷y respekt. Jury konkursu zebra這 si 21 i 22 kwietnia 1899 roku w Eisenach, nagradzaj帷 10 projekt闚, z 317 nades豉nych. Zwyci瞛c zosta m這dy architekt Wilhelm Kreis z Drezna, kt鏎y prace swoj zatytu這wa "Zmierzch Bog闚". Zwyci瞛cy powierzono r闚nie prawo do zwierzchnictwa nad ostatecznym kszta速em budowanych wie. Weryfikuj帷y i oceniaj帷y projekty nakazali m這demu architektowi, by materia na budow pomnik闚 by odporny na dzia豉nie zjawisk atmosferycznych. Ze wszystkich wybudowanych wie Bismarcka, 47 軼i郵e wzorowa這 si na pierwotnym projekcie, pozosta貫 odbiega造 nieco od za這瞠nia zwyci瞛cy. Miejscowi architekci odbiegali od orygina逝, w ten spos鏏 powsta造 wie瞠 o r騜nej formie, budowano r闚nie wie瞠 drewniane i metalowe. Kreis nale瘸 do m這dego i obiecuj帷ego grona architekt闚 niemieckich, by potem wyk豉dowc sztuki w Dre幡ie雟kiej Akademii Sztuk Pi瘯nych, zas造n掖 r闚nie z wybudowania pierwszego w Niemczech wie穎wca, kt鏎y stan掖 w Dsseldorfie. Chocia tworzy w dobie panuj帷ej w sztuce secesji, postrzegany by jako tw鏎ca architektury monumentalnej. Nadmieni nale篡, 瞠 mys這wicka wie瘸 zbli穎na by豉 niemal idealnie do pierwotnego projektu. Z wielu innych ogl康anych przeze mnie wie Bismarcka, mys這wicka wyr騜nia豉 si 鈍ietn kompozycj i og鏊nym wywa瞠niem. W wydawnictwach kt鏎e opisuj charakterystyk wie Bismarcka, nasza wie瘸 umieszczana jest jako wz鏎 i przyk豉d. Dodatkowo u sytuowanie wie篡 by這 bardzo malownicze, co nie zawsze by這 regu陰 w wypadku innych budowli. Prezentowana poczt闚ka pochodzi z r . 1900 i prezentuje mys這wick wie瞠 z najbli窺zej perspektywy. Obok widoku zamieszczono wizerunki Bismarcka i panuj帷ego w闚czas cesarza Wilhelma.

Rozpocz璚ie pierwszych rob鏒 budowlanych przy mys這wickiej wie篡 Bismarcka przypada na lata 1903-4. Uroczystego ods這ni璚ia dokonano w roku 1907. W czasie gdy budowano wie瞠 Bismarcka, wzg鏎ze S逝peckie by這 zupe軟ie niczym nie poro郾i皻e, dawa這 to lepsz perspektyw widoku wie篡 od podn騜a i tym samym eksponowa這 budowl na pierwszym planie. Ta monumentalna budowla nosi豉 znamiona typowo pruskiego budownictwa reprezentacyjnego. Wie瘸 spoczywa豉 na masywnej trzystopniowej podstawie, do wej軼ia prowadzi造 schody, nad kt鏎ymi widnia豉 p豉skorze嬌a or豉 pruskiego. W 鈔odku wie篡 znajdowa這 si odlane z br您u popiersie Bismarcka, nast瘼nie schodami wewn皻rznymi dochodzi這 si na szczyt wie篡, b璠帷y zarazem tarasem widokowym.

Charakterystyczn cech ka盥ej wie篡 by豉 misa ogniowa zamocowana na jej szczycie. S逝篡豉 ona do o鈍ietlenia wie篡. Mys這wicka wie瘸 posiada豉 r闚nie tak mis, umieszczon symetrycznie po 鈔odku tarasu widokowego. 字ednica takich mis wynosi豉 przeci皻nie 2 metry. Do rozpalania ognia stosowano drewniany styl, nas帷zony naft z dodatkiem smo造. W celu wyeliminowania drobnych potkni耩, przeprowadzano dzie wcze郾iej pr鏏y ogniowe stosuj帷 przy poszczeg鏊nych wie瘸ch w豉sne receptury, zawieraj帷e rop, olej, benzyn, gaz, naft oraz wiele innych sk豉dnik闚. Ogie rozpalano na wszystkich wie瘸ch o ustalonych wcze郾iej dniach. By造 to nast瘼uj帷e daty: 1 kwietnia - urodziny Bismarcka, 21 lub 24 czerwca - przesilenie letnie, 30 lipca - 鄉ier kanclerza. Imponuj帷y musia by widok w ten spos鏏 prezentuj帷ej si wie篡. Obecnie nie rozpala si ognia na wie瘸ch jeszcze istniej帷ych. Nie odnalaz貫m jednak dokumentacji potwierdzaj帷ej rozpalanie ognia na naszej wie篡 przy wy瞠j wymienionych datach. Przypuszcza mo積a jedynie, 瞠 zapewne kilka razy rozb造sn掖 ogie na wie篡 w naszym mie軼ie.

Wracaj帷 do tarasu widokowego na szczycie wie篡, nale篡 opisa pole widoku z tego w豉郾ie miejsca; i tak patrz帷 w kierunku linii Sosnowiec-B璠zin, na pewno wida by這 g鏎 Grodziec z ko軼i馧kiem 鈍. Doroty, widoczny musia by r闚nie neogotycki ko軼i馧 w Czeladzi. Patrz帷 dalej na p馧nocny wsch鏚 wida by這 tereny Zag鏎za i bli瞠j Sosnowca. Dalej roztacza造 si r闚niny w okolicach dzisiejszych wschodnich dzielnic D帳rowy G鏎niczej. Kolejnym punktem by造 s豉bo jeszcze zasiedlone dzielnice zachodniego Jaworzna. Przesuwaj帷 sw鎩 wzrok dalej na wsch鏚 prawdopodobnie wida by這 Krak闚 - tak przynajmniej informuj przekazy ustne. Dalej w kierunku po逝dnia, na pierwszym planie wyra幡ie widoczna by豉 g鏎a Grodzisko w podjaworznickiej Byczynie. Patrz帷 dalej na po逝dnie, widoczny by z ca陰 pewno軼i masyw Beskidu 奸御kiego. Kilka dni w roku przy idealnej przejrzysto軼i powietrza widoczne musia造 by szczyty Tatr. Zamieszczona ilustracja prezentuje widok z wie篡 na Niwk. Karta wydana zosta豉 w r. 1914 we Wroc豉wiu. Fotografowanie widok闚 okolicy ze szczytu wie篡 nie by這 powszechne, o wiele cz瘰tszym motywem by造 uj璚ia wie篡 z dolnej perspektywy.

Wyb鏎 miejsca pod budow wie篡 Bismarcka nie by przypadkowy. Wybrano teren b璠帷y na owe czasy u szczytu s豉wy - Tr鎩k徠 Trzech Cesarzy, punkt zetkni璚ia si trzech europejskich pot璕: Prus, Rosji i Austro-W璕ier. Ponadto wie瘸 stan窸a na wzniesieniu zwanym G鏎 S逝peck, o wysoko軼i 282 metr闚 n.p.m. Usytuowanie na kopulastym wzniesieniu doda這 budowli powagi. Mys這wicka wie瘸 Bismarcka nale瘸豉 do najdro窺zych. Og鏊ny koszt budowy wyni鏀 ponad 70 tys. 闚czesnych marek, co da這 jej 10 pozycj w rankingu wszystkich wie na 鈍iecie. Najdro窺z by豉 wie瘸 ze Szczecina, kt鏎a kosztowa豉 200 tys. marek. Pod wzgl璠em wysoko軼i mys這wicka wie瘸 klasyfikowa豉 si w drugiej dziesi徠ce (20m). Wykonanie rob鏒 budowlanych zlecono A. Krawczykowi, mistrzowi budowlanemu z Mys這wic. Jako materia pos逝篡 strzegomski granit, kt鏎y transportowano na miejsce kolej. Kamie w璕ielny po這穎no pod wie輳 5 sierpnia 1907 roku, a uroczyste otwarcie nast徙i這 20 pa寮ziernika. Mys這wick wie輳 Bismarcka wybudowano z inicjatywy w豉dz powiatu katowickiego. Postawiono j kilka lat po ods這ni璚iu katowickiej wie篡 Bismarcka, kt鏎a sta豉 w parku Ko軼iuszki w miejscu, gdzie dzi stoi zabytkowy drewniany ko軼i馧ek.

Kolejnym argumentem przemawiaj帷ym za lokalizacj wie篡 w豉郾ie w Mys這wicach by czynnik psychologiczny. To w豉郾ie na wschodniej rubie篡 Rzeszy Niemieckiej najtrudniej przychodzi這 utrwalanie niemczyzny. Szerokie warstwy spo貫czne to wy陰cznie ludno嗆 郵御ka, kultywuj帷a tradycje i mow polsk. I taki w豉郾ie stan rzeczy utrzymywa si na tutejszym terenie. Okoliczne dzielnice jak: S逝pna, Brz璚zkowice, Brzezinka, Morgi, Dzie熥owice, Kosztowy i Krasowy zamieszkiwa豉 ludno嗆 rdzennie polska, kt鏎a przez 600 lat opiera豉 si z powodzeniem 篡wio這wi niemieckiemu. Wie瘸 Bismarcka postawiona na G鏎ze S逝peckiej reklamowa mia豉 pot璕 Prus, nie tylko w鈔鏚 niepewnej politycznie ludno軼i 郵御kiej, lecz jej widok dociera przecie do dw鏂h pa雟tw granicznych - Rosji i Austrii. Nie bez znaczenia by fakt, 瞠 miejsce lokalizacji wie篡 usytuowane by這 obok sporej atrakcji turystycznej jak by "Tr鎩k徠". W okresie najwi瘯szej prosperity do Mys這wic i dalej na S逝pn ci庵n窸y rzesze turyst闚 z najodleglejszych zak徠k闚 Niemiec, a nierzadko Europy. R闚nie od strony wschodniej odwiedzano "Tr鎩k徠" i wie輳 Bismarcka, o czym dobitnie 鈍iadcz poczt闚ki wysy豉ne z widokiem "Tr鎩k徠a" z Sosnowca i J瞛ora, kt鏎y w owych czasach le瘸 w granicach Austrii. Z tre軼i kilkunastu kart wysy豉nych w g陰b Polski wynika, 瞠 cz瘰tymi go嗆mi w tych rejonach by造 wycieczki szkolne. Spora ilo嗆 takich kart s豉na jest na adresy warszawskie i krakowskie.

Pierwszy patron mys這wickiej wie篡, Otto von Bismarck, urodzi si w miejscowo軼i Sch霵hausen, w rodzinie szlacheckiej, kt鏎a posiada豉 tam maj徠ek ziemski. Dla Niemc闚 zas逝篡 si zjednoczeniem kraju w 1871 roku, zostaj帷 jednocze郾ie pierwszym kanclerzem. Bismarck by bardzo zr璚znym politykiem, potrafi帷ym - dzi瘯i sprawnie zawieranym sojuszom - zapewni pot璕 polityczno-gospodarcz Prus (pa雟twa, w kt鏎ego granicach le瘸造 Mys這wice). W 鈍iadomo軼i katolickich 奸您ak闚 osoba Bismarcka nie budzi豉 sympatii, to z jego inicjatyw ustawodawczych, maj帷ych na celu oddzielenie polityki pa雟twa od ko軼io豉 - szczeg鏊nie katolickiego, dosz這 do tzw. wojny kultur" (Kulturkampfu), czyli d逝gotrwa貫j walki pa雟twa z ko軼io貫m katolickim, maj帷ym szczeg鏊nie na 奸御ku du篡 wp造w na 篡cie spo貫cze雟twa. Polityka wewn皻rzna Bismarcka przynios豉, co ciekawe, skutek odwrotny, prowadz帷 do budzenia si 鈍iadomo軼i narodowej na uciskanych terenach.

W 1890 roku cesarz Wilhelm II usun掖 z urz璠u kanclerza, gdy kult Bismarcka przy熤iewa osob samego panuj帷ego. Po 鄉ierci kanclerza jego popularno嗆 przybra豉 jednak olbrzymie rozmiary, czyni帷 go patronem olbrzymiej ilo軼i ulic, plac闚, szk馧 itp. Do bardziej znanych przyk豉d闚 nale篡 fakt nadania jednej z chorzowskich hut nazwy Bismarckhtte. Nazwa huty przesz豉 potem na ca陰 dzielnic (dzi Chorz闚 Batory). R闚nie artyku造 spo篡wcze nosi造 jego nazw np.: 郵edzie Bismarcka, jab趾a, a tak瞠 og鏎ki i cygara. Wizerunek kanclerza pojawia si na znaczkach pocztowych, jego nazwiskiem nazywano tak瞠 co pot篹niejsze drzewa, do dzi obok miejsca, gdzie sta豉 mys這wicka wie瘸, ro郾ie d帳, kt鏎y mia za patrona Bismarcka. Na terenie Niemiec utworzono po 鄉ierci kanclerza ok. 300 zwi您k闚, kt鏎e inicjowa造 budow pomnik闚, kolumn i wie Bismarcka.

Dzisiejsze miejsce, na kt鏎ym sta豉 ongi mys這wicka wie瘸, nie przypomina w niczym stanu sprzed ponad stu lat. Dlatego warto spr鏏owa opisa, na podstawie zachowanych materia堯w, jak wygl康a這 to miejsce w okresie swojej 鈍ietno軼i. Do wie篡 prowadzi造 dwa g堯wne deptaki: od strony Mys這wic - Promenada, i od strony S逝pnej - w御ka alejka. Niewielki kawa貫k tego deptaka od strony kolei piaskowej zachowa si do dzisiaj. Tym traktem pod捫a造 rzesze turyst闚 udaj帷ych si na wie輳 Bismarcka. Teren wok馧 wie篡 zacz皻o zagospodarowywa od roku 1907. Przyczyni這 si do tego za這穎ne z pocz徠kiem XX wieku Towarzystwo Upi瘯szania Miasta Mys這wic. To dzi瘯i tej organizacji wytyczono alejki, utwardzono je i obsadzono drzewkami, r闚nie bezpo鈔ednie s御iedztwo wie篡 otrzyma這 nowe oblicze. Roboty te finansowano ze sk豉dek i zbi鏎ek pieni璠zy, kt鏎ymi zajmowa豉 si wspomniana organizacja. S逝pna by豉 niewielk dzielnic, kt鏎a s御iadowa豉 od p馧nocy z Mys這wicami i od po逝dnia z Brz璚zkowicami. Od zachodu przez "Las S逝pecki" dochodzi這 si na 讜ok. Od wschodu oblewa豉 osad rzeka Czarna Przemsza, silnie tu meandruj帷. Na ilustracji wida panoram doliny Przemszy z g鏎uj帷 na wzg鏎zu S逝peckim wie膨 Bismarcka.

Okres najwi瘯szej popularno軼i wie篡 Bismarcka przypada na lata 1907-1914. Sielanka nie trwa豉 jednak d逝go. W 1914 r. wybucha wojna, a dzia豉nia wojenne szcz窷liwie omijaj Mys這wice. Prze這mowymi dla historii wie篡 by造 lata 1918-1922, to czas kolejno: Powsta 奸御kich, plebiscytu i wreszcie powrotu Mys這wic do Polski. W czasie powsta wie輳 wykorzystywano jako punkt obserwacyjny, stoczono r闚nie potyczk, kiedy to niemiecki Grenzschutz ostrzela ogniem artyleryjskim powsta鎍闚 strzeg帷ych dogodnego punktu strategicznego, jakim by豉 wie瘸.

W 1922 r. wie瘸 naprawiona po uszkodzeniach, znalaz豉 si na terenie pa雟twa Polskiego, z dala od granic pa雟twowych. Wszystkie symbole niemieckie zostaj usuni皻e. Oczywistym by豉 zmiana nazwy wie篡, pocz徠kowo na "Zwyci瘰twa", potem na "Wolno軼i", by ostatecznie nada jej nowego patrona Tadeusza Ko軼iuszk. Przez kolejne lata budowla adoptowana zostaje do funkcji, kt鏎 pe軟i豉 wcze郾iej. Porz康kowane s tereny wok馧 i wie瘸 zn闚 staje si atrakcj turystyczn. Wie輳 odwiedzaj teraz g堯wnie Polacy, sporo jest m這dzie篡 szkolnej. Poczt闚ki wysy豉ne z wizerunkiem wie篡 adresowane s przewa積ie w g陰b Polski, co jest dowodem na 闚czesn specyfik zwiedzaj帷ych. Na ten czas przypadaj r闚nie obchody 鈍i徠 patriotycznych, wiele uroczysto軼i obchodzonych by這 tu przy wie篡. Przy wie篡 przyjmowani byli r騜ni dostojnicy. Na ilustracji jest widoczna po prawej stronie wie瘸 im. Tadeusza Ko軼iuszki, nad wej軼iem (tu s豉bo widoczna) p豉skorze嬌a nowego patrona. Poczt闚ka wydana zosta豉 przez Kolejowe Towarzystwo Krajoznawcze przy D.O.K.P. w Katowicach.

Interesuj帷ym jest przybli瞠nie stosunku 闚czesnych Mys這wiczan do wie篡 po 1922 r. Nieznane s akty wandalizmu na lub przy wie篡. Nale篡 mie na uwadze, 瞠 dla wi瘯szo軼i mys這wiczan wie瘸 by豉 bardziej symbolem wpisanym na sta貫 w krajobraz miasta, ni obiektem wy豉dowywania swojego szowinizmu, a od tego nauczeni 篡cia w narodowo軼iowej mozaice Mys這wiczanie zwykli stroni. W roku 1933 do w豉dzy w Niemczech dochodzi Hitler i stopniowo przybiera na sile niemiecki rewizjonizm. Mys這wice nie by造 ju co prawda miejscowo軼i przygraniczn, lecz w mie軼ie mieszkaj wci捫 ludzie orientacji proniemieckiej. Istnia豉 niewielka - w por闚naniu do innych miast - mniejszo嗆 niemiecka. Wraz z up造wem czasu zaostrza si sytuacja w Niemczech, coraz g這郾iej m闚i si tam o rewindykacji granic. W 1933 roku na polecenie wojewody Gra篡雟kiego, Rada Miasta Mys這wic podejmuje decyzj o zburzeniu wie篡. Likwidacj przeprowadzano wysadzaj帷 wie輳 od 鈔odka, nast瘼nie przez kilka miesi璚y rozbierano granitowe bry造 i tym samym wie瘸 na zawsze przesta豉 istnie. Po wysadzeniu wie篡 i jej ostatecznej likwidacji w roku 1933, przekazy ustne "rozrzucaj" granitowe bry造 budowli w nast瘼uj帷e miejsca: schody brz璚zkowickiego ko軼io豉, katedra w Katowicach oraz pomnik Powsta鎍闚 奸御kich przy rondzie w Katowicach.

Do dnia dzisiejszego zachowa造 si g堯wnie poczt闚ki i zdj璚ia przedstawiaj帷e w r騜nych uj璚iach wie輳 i jej s御iedztwo. Na pewno istnie musia造 inne pami徠ki przedstawiaj帷e wie輳. Przypuszcza nale篡, 瞠 do nabycia by造: statuetki wie篡, pami徠ki porcelanowe z widokiem Tr鎩k徠a i wie篡. Budowl umieszczano jako jeden z motyw闚 na dokumentach okoliczno軼iowych z Mys這wic. Najpopularniejsze i najbardziej rozpowszechnione by造 jednak poczt闚ki; trudno ustali liczb wszystkich wydanych kart z uj璚iem wie篡, lecz w przybli瞠niu szacowa mo積a, 瞠 na pewno by這 ich ponad 500 (wliczaj帷 uj璚ie Wie瘸 i "Tr鎩k徠"). Prze軼igano si w pomys豉ch na motywy uj耩. Mys這wiccy wydawcy mieli tu du瞠 pole do popisu. Widoki wie篡 zachowa造 si r闚nie na zdj璚iach, wycieczkowicze fotografowali si, co ciekawe, cz窷ciej przy wie篡, ni na tle Tr鎩k徠a.

Wraz ze zburzeniem wie篡 nie ko鎍zy si jej historia. 畝這wa mo積a jedynie, 瞠 budowla nie zachowa豉 si do dnia dzisiejszego, tym samym nie mo積a mie pretensji do 闚czesnych w豉dz, gdy nale篡 pami皻a, w jakich okoliczno軼iach przysz這 im podejmowa decyzj o rozebraniu budowli. Wyobrazi mo瞠my sobie, jak funkcj pe軟i豉by wie瘸 dzisiaj. I tak na pewno by豉by spor atrakcj turystyczn i 鈍ietnym punktem widokowym. By mo瞠 powsta豉 by obok niej ma豉 gastronomia itp. Kto wie, czy dzi瘯i obecno軼i wie篡 teren wok馧 "Tr鎩k徠a" by豚y zadbany i zagospodarowany. Tak ka瞠 przypuszcza logika - miejsce to ma przecie, jak ma這 kt鏎e, dogodn dost瘼no嗆 komunikacyjn.

Interesuj帷ym mo瞠 by fakt wsp馧czesnej wiedzy mieszka鎍闚 Mys這wic na temat wie篡. Podejrzewam, 瞠 raczej nie jest ona szeroko znana, gdy brak jest na rynku szczeg馧owych opracowa na jej temat. Informacje o wie篡 zachowa造 si w przekazach ustnych starszych mieszka鎍闚 Mys這wic i okolic. W niekt鏎ych przypadkach opowiadania o wie篡 urastaj do rozmiar闚 niebotycznych. Tajemniczo嗆 i atmosfera czego monumentalnego i zarazem nieistniej帷ego dodaje smaczku samemu tematowi. W pami璚i mieszka鎍闚 Mys這wic utrwalona jest bardziej nazwa "Tr鎩k徠" ni "Bismarck". Dlatego nale篡 przypuszcza o niedu瞠j wiedzy og馧u mieszka鎍闚 na temat historii wie篡 Bismarcka. Zapewne znajd si tacy, kt鏎zy spr鏏uj ustali dok豉dne miejsce usytuowania budowli, i tu w zasadzie nale篡 wspomnie o jedynym kamieniu, kt鏎y le篡 do dzi w miejscu dawnego usytuowania budowli. Nale篡 przyj望, 瞠 ka盥a pr鏏a ustalenia idealnie dok豉dnego miejsca ustawienia wie篡, mo瞠 by mniej lub bardziej trafna. Ponad wszelk w徠pliwo嗆 mo積a ustali jednak orientacyjne miejsce jej lokalizacji.

Dariusz Falecki ("Co tydzie", 02.12.2004-14.01.2005)
Jest ,
 玆WE  MIASTO!
Informacje o Mys這wicach
Aktualno軼i mys這wickie
Interwencje, problemy
Artyku造 o Mys這wicach
Poznaj zabytki Mys這wic!
Wyjd na spacer!
Fotografie Mys這wic
 WYDARZENIA
Zapowiedzi wydarze
Sprawozdania z wydarze
Kalendarz wydarze
Uroczysto軼i pa雟twowe
Akcje spo貫czne
安i皻a religijne
Nabo瞠雟twa wg parafii
 BAZA  ADRES紟
Urz康 Miasta
R騜ne urz璠y i instytucje
Pomoc medyczna
Edukacja
Rozrywka i rekreacja
Gastronomia i noclegi
Sklepy wg rodzaju
Og鏊ny katalog firm
 KOMUNIKACJA
PKP - poci庵i pasa瞠rskie
PKS -autob.dalekobie積e
KZK GOP itp. - autobusy
T - tramwaje
TAXI, busy, autostop
Parkingi, paliwa, pomoc
Dojazd - opis, plan miasta
 HISTORIA
Kilka s堯w o przesz這軼i
Kalendarz wydarze
Wspomnienia
Stare zdj璚ia
Stare poczt闚ki
Stare mapy
 KATALOG  STRON
 SWOBODNIE
 印﹖K


do g鏎y  
  Mys這wicki Portal Mieszka鎍闚 © by Mys這wice Celniej 04-12, powered by Quick.Cms o portalu   wsp馧praca   serwer   WWW   reklama  
       START       玆WE  MIASTO       WYDARZENIA       ADRESY       KOMUNIKACJA       HISTORIA       KATALOG  STRON       SWOBODNIE